Αναγνώστες

Παρασκευή, 7 Αυγούστου 2020

«Έφυγε» από τη ζωή ο γνωστός ρεμπέτης Αγάθωνας...

Αναρτήθηκε από Clopy Paste 5 Αυγούστου 2020

Πέθανε, σήμερα το πρωί, 05/08/2020, σε ηλικία 65 ετών, ο γνωστός ρεμπέτης Αγάθωνας Ιακωβίδης. Σύμφωνα με πληροφορίες, ο θάνατος επήλθε στον ύπνο του.

Ο Αγάθωνας Ιακωβίδης, που έγινε γνωστός μόνο με το μικρό του όνομα, γεννήθηκε στον Ευαγγελισμό του Λαγκαδά από γονείς Μικρασιάτες πρόσφυγες, το 1955. Τα πρώτα του μουσικά ακούσματα προέρχονταν από τον κοινωνικό του περίγυρο και ήταν έντονα διαποτισμένα από τις μελωδίες της Μικράς Ασίας. Πιο συστηματικά άρχισε να ασχολείται με τη μουσική, σε ηλικία 16 ετών, οπότε έπιασε στα χέρια του μουσικά όργανα, όπως κιθάρα, μπαγλαμά, ούτι, μπουζούκι, τζουρά, μαντόλα και μαντολίνο και προσπάθησε να αποτυπώσει πάνω τους τα μουσικά του ακούσματα. Ό,τι έμαθε από μουσική, το έμαθε μόνος του.

Το επαγγελματικό του ξεκίνημα έγινε στις μπουάτ της Θεσσαλονίκης, δυο χρόνια μετά, σε ηλικία 18 ετών. Σύντομα αντιλήφθηκε ότι αυτό που τον ενδιέφερε πραγματικά και ταίριαζε και στη φωνή του ήταν το ρεμπέτικο τραγούδι, στο οποίο και αφιερώθηκε έκτοτε αποκλειστικά. Το 1978 αποφάσισε να ιδρύσει το Ρεμπέτικο Συγκρότημα Θεσσαλονίκης, με το οποίο ηχογράφησε δύο δίσκους, εμφανίστηκε σε διάφορα μαγαζιά και πραγματοποίησε πολλές συναυλίες σε όλη την Ελλάδα.

Λίγα χρόνια μετά, παίρνει την απόφαση να κατέβει στην Αθήνα, όπου και συνεργάστηκε το 1981 με μουσικούς όπως ο Κώστας Παπαδόπουλος, ο Γιώργος Κόρος, ο Βασίλης Σούκας, ο Λάζαρος Κουλαξίζης, ο Νίκος Φιλιππίδης, ο Νίκος Χατζόπουλος, ενώ είχε εμφανιστεί σε πόλεις και χωριά σε όλη την Ελλάδα και είχε προσκληθεί για προσωπικές συναυλίες, σχεδόν σε όλη την Ευρώπη και στις ΗΠΑ. Από το 1987 ζούσε και εργαζόταν στη Θεσσαλονίκη.

Το 2013, σε συνεργασία με το συγκρότημα "Κoza Mostra", εκπροσώπησε την Ελλάδα στον ευρωπαϊκό διαγωνισμό τραγουδιού της Eurovision με το τραγούδι "Alcohol Is Free".

Στις αρχές Μαΐου του 2020, μεσούσης της Covid-19, ο Αγάθωνας, μαζί με συνεργάτες του και σε συνεργασία με τη διοίκηση του  Νοσοκομείου «Παπαγεωργίου» της Θεσσαλονίκης είχε παίξει ρεμπέτικα τραγούδια στην είσοδο του νοσοκομείου σε ένδειξη ευγνωμοσύνης για την προσφορά των επαγγελματιών υγείας στην αντιμετώπιση της πανδημίας.

Ο Αγάθωνας Ιακωβίδης ήταν αφοσιωμένος στο ρεμπέτικο και δημοτικό τραγούδι. Τα υπηρέτησε από το 1973, αρνούμενος πεισματικά να μετακινηθεί σε άλλα δημοφιλέστερα είδη.



Πηγή: amna.gr - ClopYPastE.gr - ClopYandPastE.gr - ClopYandPastE.blogspot.com

Τρίτη, 28 Ιουλίου 2020

Με αφιέρωμα στον Μάρκο Βαμβακάρη θα ξεκινήσει το 5ο Διεθνές Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ Καστελλορίζου

Αφιερωμένη στον Μάρκο Βαμβακάρη η Τελετή Έναρξης του 5ου Διεθνούς Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ Καστελλορίζου

Με ένα ιδιαίτερο αφιέρωμα στον «Πατριάρχη του Ρεμπέτικου», Μάρκο Βαμβακάρη, θα ανοίξει την αυλαία του την Κυριακή 23 Αυγούστου 2020 το 5ο Διεθνές Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ Καστελλορίζου «Πέρα από τα Σύνορα».
Η Σοφία Παπάζογλου, η «ιέρεια» του μοναδικού αυτού μουσικού είδους, που έχει ενταχθεί στον κατάλογο Άυλης Πολιτιστικής Κληρονομιάς της UNESCO, θα παρουσιάσει μια  συναυλία – αφιέρωμα στο Μάρκο Βαμβακάρη και στις «δικές μας ξένες» Ρόζα Εσκενάζυ, Στέλλα Χασκήλ και Μαρίκα Νίνου. Μαζί της, θα εμφανιστούν επί σκηνής οι μουσικοί Σπύρος Πατράς (μπουζούκι), Ντάσο Κούρτι (ακορντεόν), Βασίλης Κετεντζόγλου (κιθάρα) και Νικόλαος Γύρας (κόντρα μπάσο).
Τα τραγούδια αυτά αγαπήθηκαν πολύ, μεγάλωσαν, συγκίνησαν και διασκέδασαν γενιές Ελλήνων και τραγουδιούνται ακόμη στις μέρες μας, χωρίς να έχουν χάσει στο παραμικρό τη δυναμική και την ουσία τους.  Η Σοφία Παπάζογλου τα φέρνει στο σημερινή εποχή, σε ένα πρόγραμμα διαμορφωμένο ειδικά για τις ανάγκες του Φεστιβάλ, με το δικό της μέταλλο και με μια σπουδαία ορχήστρα προσδίδοντας την απαραίτητη αυθεντικότητα αλλά τραγουδισμένα και παιγμένα με νέα «ψυχή».
Στο πλαίσιο του αφιερώματος, θα προβληθεί και το ντοκιμαντέρ του Νίκου Σκαρέντζου «Μάρκος», που συμμετείχε στο επίσημο πρόγραμμα του 22ου Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ Θεσσαλονίκης.
Το ντοκιμαντέρ στήνει μια γέφυρα μεταξύ του ακριτικού Καστελλόριζου και της παράδοσης και του ηχοχρώματος της Σύρου και του Πειραιά.Mια παρέα μουσικών ταξιδεύουν στη Σύρο για να συμμετάσχουν σε ένα αφιέρωμα προς τιμήν του Μάρκου Βαμβακάρη. Παράλληλα με αυτό το ταξίδι, συνθέτες, μουσικολόγοι και καλλιτέχνες από όλο τον κόσμο αναδεικνύουν τη σημαντική κληρονομιά του μουσικού στον 21ο αιώνα και τη – ζωντανή μέχρι σήμερα – επιρροή του Μάρκου στο σύγχρονο μουσικό τοπίο της Ευρώπης.
Το «Πέρα από τα σύνορα» θα διεξαχθεί στο ακριτικό νησί από τις 23 έως τις 30 Αυγούστου, προσφέροντας μια μεγάλη γιορτή πολιτισμού και κινηματογράφου στους μόνιμους κατοίκους και τους επισκέπτες του νησιού.
Το Φεστιβάλ διοργανώνεται από το Ελληνικό Ίδρυμα Ιστορικών Μελετών (ΙΔ.ΙΣ.ΜΕ.),  μαζί με την Ecrans des Mondes (Παρίσι) και τον Σύνδεσμο Αναβίωσης Καστελλορίζου (Σίδνεϋ), τελεί υπό την αιγίδα της Γενικής Γραμματείας Απόδημου Ελληνισμού (ΥΠΕΞ), του Δήμου Μεγίστης, των Πρεσβειών της Αυστραλίας, των ΗΠΑ και του Ισραήλ και έχει την ευγενική υποστήριξη της Βουλής των Ελλήνων, της Γενικής Γραμματείας Νησιωτικής Πολιτικής, του Υπουργείου Πολιτισμού και Αθλητισμού,  της ΕΡΤ και του ΕΚΟΜΕ.
Για περισσότερες πληροφορίες μπορείτε να επισκεφθείτε την ιστοσελίδα www.beyondborders.gr ή να επικοινωνήστε με το Φεστιβάλ στη διεύθυνση info@beyondborders.gr 

Τρίτη, 9 Ιουνίου 2020

ΟΙ ΖΕΪΜΠΕΚΗΔΕΣ


Κι όμως... οι δυο χορευτές μας απέχουν μεταξύ τους
σχεδόν... 2.500 χρόνια!!!
Κατάγομαι από μια οικογένεια της Ιωνίας, Σμυρνιοί όλοι οι παππούδες μου, επονομαζόμενοι εδώ και αιώνες ζεϊμπέκηδες, όπως και ελληνικός χορός «Ζεϊμπέκικος».
Έτσι όλοι όσοι με γνώριζαν, χαριτολογώντας πάντα με ρωτούσαν το πόσο καλά ήξερα να χορεύω τον συγκεκριμένο χορό. Μα ποιος ήταν τελικά τούτος ο χορός; Αναρωτιόμουν και πώς κανείς μπορεί να μάθει να χορεύει ζεϊμπέκικο; Άρχισα λοιπόν να το ψάχνω…


Ο παππούς μου έλεγε με μια φράση…
«πρώτα έπρεπε να έχω τρίχες για τα καλά να ξυρίσω, και έπειτα η κάθε μέρα πιότερο θα μου δίδασκε να χορεύω στην ζωή»
Δεν κατάλαβα την ορμήνια του χρησμού, που δυστυχώς δεν πρόλαβε και να μου τον εξηγήσει. Μήτε ο πατέρας μου, μάλλον εσκεμμένα, το έκανε. Έμεινα να «ξευτελίζομαι» στις πίστες, καθώς κουνούσα το σώμα μου άσκοπα, σκουντώντας τους γύρω μου. Μοντέλο διαφημιζόμενο για όσους νεαρούς ήθελαν να μιμηθούν έναν τύπο μάγκα «ζεϊμπέκη» ξενύχτης, άγριος, σπάταλος στα σκυλάδικα μαγαζιά, κάπνιζα αρειμανίως μόνο και μόνο να ποζάρω στον φακό με τσιγάρο. Έμαθα ότι κάποιος έκανε μεγάλο σαματά για να σύρει μόνος του τον χορό, σχολές χορού διδάσκουν «ζεϊμπέκικο» σε λογικές τιμές, τι σήμαινε πρόσφυγας Έλληνας στην Ελλάδα, ναργιλέδες, ντουμάνια, το ρεμπέτικο και το ζεϊμπέκικο, τον χορευτή Νουρέγιεφ να επιδεικνύει την μυσταγωγία του χορού, το μινόρε της Αυγής και στο μεράκι έσπαγα πιάτα, παραγγελιές με μπόλικη χαρτούρα, άνθη, και φτηνές σόδες, ορχήστρα δωματίου κλασσικής μουσικής δίχως μπουζούκι, «επαγγελματίες σερβιτόρους» που μας παρουσίαζαν σαν γενίτσαρους, εξισλαμισμένους, ότι πατήσαμε την σημαία μας για μια χούφτα δολάρια…, άτακτοι, βουνίσιοι, απομονωμένοι…


ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ για το ΡΕΜΠΕΤΙΚΟ, ΕΔΩ.

Ύστερα γύρισα σελίδα και πήγα σχολαστικά απέναντι μ’ αυτούς που λέγαν «γιατί» που δεν μάσαγαν τσάμπα κουτόχορτο. Αμφισβήτησα όλα αυτά, γιατί τίποτε δεν μου ήταν στα μέτρα μου.
Είπα ΤΕΛΟΣ, ρε, δεν έχει κανένας βλάκας το δικαίωμα να μεταχειρίζεται τις ρίζες, την ιστορία μας, όπως τον βολεύει για να κερδίζει μερικά αργύρια. Κατάλαβα πως άνθρωπος που δεν ξέρει την ιστορία του είναι ανύπαρκτος και πετραδάκι, πετραδάκι το έκτισα!

Ναύτης χορεύει ζεϊμπέκικο. Έργο του Γιάννη Τσαρούχη
σε ευχετήρια κάρτα του 1979.

Αρχή o μύθος στην ιστορία μας… κάποτε, λέει, σε μια σπηλιά της Κρήτης έκρυψαν -για να σωθεί από τον παιδοκτόνο πατέρα του Κρόνο - τον νεογέννητο Δία τον επονομαζόμενο και Ζευ. 
Όπου εκεί Νύμφες τον φρόντιζαν και οι Κουρήτες «άγρυπνοι φύλακες» του κάλυπταν με τις ένοπλες ορχήσεις και τον θόρυβο των όπλων τους και των κρουστών οργάνων τους, τα κλάματα του μικρού τότε Δία. Αυτό ήταν ευλογία για το νησί που θα το εκτιμήσει για πάντα.
Ό,τι τους δώρισε θα είναι από εκείνη την στιγμή ιερό.

ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ για τον ΧΟΡΟ, ΕΔΩ.

Δία - Ζευ (ο δίνων – ζωή), Ζέει, Ζειν, ο Ζευς – Ζευ, Ζωή, Ζύμη, Ζέα, Ζυμάρι, Ζώμα, ο αριθμός – 7 – Ζευγάς, Ζευγάρι και Ζει – πού είναι το κέντρο, η μέση, το Ζωνάρι…
Άθροιζα τα κοινά σημεία που ανακάλυπτα, όλα με οδηγούσαν σε έναν δρόμο, στην διαλεύκανση του κατά κόρον εσκεμμένου ασελγή μυθιστορήματος. Ο τόπος, ο χρόνος, τα χαρακτηριστικά τα ήθη τα έθιμα, η τεχνολογία, όλα είναι κομμάτια ενός ψηφιδωτού πανέμορφου και καθαρά ελληνικού. Τα πάντα είναι λύσεις προβληματισμών των προγόνων μας. Αυτές είναι δύο ειδών τροφές για το πνεύμα και το σώμα. Βασική ευλογημένη τροφή είναι το ψωμί, το αλεύρι, τα δημητριακά.

Στην Κρήτη φτιάξαμε γρήγορα φούρνους, Ζωντάνια, Ζέστη, Ζέα, Ζυμάρι, Ζευς… κι εργαλεία ειδικά… το μπέκο ή μπέικο (την πινακωτή) είναι ένα από τα πρώτα μινωικά ξύλινα σκεύη (σχήμα κρατήρα ή καβούκι χελώνας) ειδικά για το «ανέβασμα» της Ζύμης του ψωμιού - ελληνική λέξη που άρπαξαν βάρβαροι. Ο ή το μπέκος > baker = αρτοποιός, Ζευ = Αρτοζήν, μπουκιά, baker…

Μετά φαίνεται ότι σε κάποια κουζίνα παρατηρήθηκε ότι το σκεύος μπέκο ή μπέικο θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί σαν ηχείο και έτσι δημιουργήθηκε η «χέλυς» ή «χελώνη» που ήταν η εφαρμογή του οικιακού σκεύους σε έγχορδο μουσικό όργανο, κοινό με την λύρα... φτιαγμένο από την κυρτή πλάτη ξύλου που είχε σχήμα κελύφους χελώνας.

Πράγματι το όργανο αυτό και η τεχνική παιξίματός του δείχνουν ότι μπορεί να είναι το εξελιγμένο μουσικό όργανο που ονομάζουμε σήμερα… μπέκο, ους (αυτί) – Ζει, ούτι, ηχείο, κλπ. Αυτό το μουσικό όργανο παιζόταν μόνο από τους Ιερείς, πολεμιστές και φύλακες των θείων που έγιναν και οι δεξιοτέχνες οργανοπαίκτες σε ειδικές τελετές και λειτουργίες σε ναούς που λατρεύονταν ο Δίας - Ζευς! Ήχοι απλοί και μελωδικοί γεμάτοι αρμονία, γέμιζαν με κατάνυξη τον χώρο, φέρναν την τελετή και τους τελετουργούς της σε μια άλλη διάσταση. Αναίσθητοι σχεδόν, χώριζαν τα πόδια από το κορμί και εκστασιασμένοι από τους ήχους και το όλο περιβάλλον, με ενόραση, γνώση του απόλυτου… κινούνται δίχως να μετακινούνται, αργές αιωρήσεις, περιστροφικές - αυτοσχέδιες κινήσεις – όπως η Γη στο Σύμπαν - δείχνουν την ανάγκη τους να μεταφέρουν αρνητικά φορτία, τα χέρια τους ανοίγουν θεόρατα σαν αετοί… - σύμβολο του Διός - και τα κεφάλια προς τον ουρανό, ικετεύουν τον Θεό να συμπαρασταθεί στους ανθρώπους. Σεβάσμιος μοναχικός τελετουργικός χορός προς τον Δία/Ζευ με συνοδεία του μουσικού οργάνου μπέικου. Αυτό το φορτίο που κουβάλαγαν οι ιερείς εκπρόσωποι των πιστών, εξελίχθηκε αργότερα υπό διαφορετικές συνθήκες από τους ίδιους σε προσωπική «εξομολόγησή» τους με αυτόν τον ιερό χορό έκφρασης. Ο χορευτής χορεύει τα ποιήματα της ζωής του και πρέπει να τον ακούσουν όλοι, αυτό το προσωπικό δράμα σέβονται και δεν επιτρέπεται να διαταραχθεί ο χορευτής, σαν κάτι ιερό. Κανένας δεν γελά, δεν τον θαυμάζει για την κατάντια του, δεν τον χειροκροτεί, μόνο τον συμπονά, και του συμπαραστέκεται. Φυσικά δεν θα ζητήσει κανείς κάτι τέτοιο σε χαρές και πανηγύρια, αλλά σε μικρούς χώρους και μυστικούς χρόνους.
Οι Ζεϊμπέκηδες ήταν, ίσως, οι μόνοι εκπρόσωποι του ανδρικού φύλου σε μινωικές θρησκευτικές παραστάσεις. Η ιστορία τους, από την Εποχή του Χαλκού και φτάνει μέχρι της μέρες μας.

Οι ιερείς φορούν - από την Εποχή του Χαλκού! - περίτεχνο ειδικό ένδυμα, σχεδιασμένο μακρύ. Από την Ζει (κέντρο, μέση) κατέληγε με κρόσσια στις γάμπες (όπως ακόμα και σήμερα τα κρητικά μαντήλια έχουν κρόσσια και συμβολίζουν, τα ίδια όπως και τότε: Λεβεντιά, υπερηφάνεια, και το πένθος στην ζωή). Και δένονταν με Ζωνάρι, όπου Ζώνανε το εγχειρίδιο (μικρό όπλο, λεπίδα, μαχαιρίδιο), επειδή δεν ξεχνούσαν ότι ήταν μαζί, ιερείς αλλά και πολεμιστές, προστάτες, δαίμονες θεών και πιστών. Τα κορμιά γυμνά, έλαιο αλειμμένα. Το ένδυμα αυτό, όμως, δεν ήταν κατάλληλο για χορευτές γι’ αυτό και το τροποποίησαν ανεβάζοντάς το μέχρι τους μηρούς, επάνω από το γόνατο, καλύπτοντας τον καβάλο με το μέσον των δύο πλευρών (εμπρός και πίσω). Έτσι το ένδυμα έγινε το «Ζει» κέντρο, ο Ζευς, ονομάζονταν από τότε Ζεϋ-μπέκια ή «ζεϊμπέκια», όπως ακόμα σε περιοχές της Κρήτης ονομάζουν τις κρητικές βράκες. (Να προσθέσω… μάταια προσπάθησα να βρω τέτοιο ένδυμα στην Μεσόγειο. Αυτή είναι η ζεϊμπέκικη φορεσιά, που απεικονίζεται σε ευρήματα της Κρήτης τοιχογραφίες, σφραγίδες, και σε αμφορείς… ακριβώς όπως οι φωτογραφίες των Ζεϊμπέκηδων μετά 6.000 χρόνια).

Οι ζεϋμπέκηδες, μέλη του ιερατείου, μεσολαβούσαν μεταξύ των θεϊκών δυνάμεων και των ανθρώπων, ήταν πρόσωπα με αυξημένο κοινωνικό κύρος, αίγλη, σεβάσμια. Σε μια χώρα με θεοκρατική εξουσία θα γίνουν η άρχουσα κοινωνική τάξη με ιδιαίτερα χαρακτηριστικά μέσα στην μινωική κοινωνία, θέση που θα διατηρήσουν για πολλούς αιώνες.

Η ιστορία θα φέρει όμως πολλές αλλαγές που θα τους επηρεάσουν, άλλοτε πολύ και άλλοτε λίγο, επειδή οι πρώτοι εισβολείς ήταν οι Δωριείς – επίσης Έλληνες - κι έχουν τους ίδιους θεούς, στην συνέχεια οι Ρωμαίοι, συγγενείς εξ αίματος, η ελληνιστική περίοδος, μέχρι και τους πρώτους βυζαντινούς χρόνους πριν τον «βίαιο» εκχριστιανισμό του νησιού…

Πολλοί από αυτούς θα διασκορπιστούν σε ναούς της ηπειρωτικής Ελλάδος, ή της Ιωνίας και στα πέρατα της Γης για να συνεχίσουν το ιερατικό τους έργο, όπου μπορούσαν, άλλοι θα ενταχθούν σε άλλες κοινωνικές τάξεις εξουσίας, ή θα ιδιωτεύσουν σαν μουσικοί. Οι περισσότεροι εξ αυτών όμως κρατούν τον τίτλο και τα χαρακτηριστικά του ζεϊμπέκη. Με αυτόν τον τρόπο θα επιβιώσουν κρατώντας θέσεις με κύρος και εξουσίας, σεβαστές από τον κόσμο που θα δούμε να συνεχίζουν με τις ίδιες αρχές και ιδέες της ελληνικής πίστης που δεν θα τις απαρνηθούν ποτέ.

Ο χριστιανισμός θα επικρατήσει, ενώ η Κρήτη είναι ήδη μια αυτόνομη βυζαντινή περιφέρεια κατά την πρώτη περίοδο. Θα κατακτηθεί μετά από τους άραβες - Σαρακηνούς και πάλι στην δεύτερη βυζαντινή περίοδο. Οι Βενετοί θα είναι κυρίαρχοι στην συνέχεια μέχρι το νησί να πέσει στα χέρια της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας, μέχρι την ένωση της με την μητέρα Ελλάδα.

Στους χρόνους όμως της σκληρής οθωμανοκρατίας οι ζεϊμπέκηδες σαν ομάδα εξουσίας και επιρροής που έχει εισχωρήσει στα παλλάτια, σαν οργανοπαίχτες και χορευτές και πρόσωπα επιρροής προς τα κέντρα εξουσίας, στον μικρό νησιωτικό χώρο, θα εκμεταλλευτούν με τον έναν ή τον άλλο τρόπο, την δύναμή τους για το καλό της απελευθέρωσης, ή για ανιδιοτελή βοήθεια στους σκλαβωμένους συμπατριώτες - κάτι όμως που θα τους φέρει σε ανοικτή σύγκρουση με τον κατακτητή, που θα λάβει άμεσα μέτρα εναντίον τους.

Ζεϊμπέκηδες πολεμιστές.

Πολλοί εξ αυτών θα βγουν επικηρυγμένοι στα βουνά και θα δημιουργήσουν αντάρτικά σώματα, που θα δράσουν χρόνια στα κρητικά ορεινά. Άλλοι θα εξοριστούν σε πολλά οθωμανοκρατούμενα κέντρα της Ιωνίας, της Θράκης… στην προσπάθεια των αρχών της αποδυνάμωσης της δύναμης τους, και της απαλλαγής της Κρήτης από αυτούς. Πάλι όμως αποκτούν θέσεις και αξιώματα στα παλλάτια των εκεί Οθωμανών και γρήγορα θα γίνουν ανεκτίμητοι συνεργάτες τους. Η δράση τους όμως άφοβα - στις περισσότερες των περιπτώσεων - θα συνεχιστεί και πάλι, διότι ζεϊμπέκης είναι ένας τίτλος, με κοινωνική ταυτότητα, όπου κι αν βρεθεί. Είναι κάτι εσωτερικό, που χαρακτηρίζει την καρδιά και την ψυχή του ανθρώπου. Αλλά πάλι με σχέδιο - αυτήν την φορά - ολικής εξολόθρευσης και μαζικού αφανισμού τους, επιστρατεύονται σαν απλοί στρατιώτες ή αστυνόμοι σε παραμεθόριες οθωμανικές μονάδες. Ποια όμως μπορεί να είναι η συμπεριφορά ενός άρχοντα, ενός καλλιτέχνη, ενός ιερέα μουσικού, ενός αρχηγού όταν υποβιβάζεται σε στρατιώτη; Αυτή είναι η αναρχία, οι άτακτοι στρατιώτες, οι ατίθασοι και αντιδραστικοί. Πολλοί θα κάνουν πάλι αντάρτικα σώματα στα βουνά και θα καταντήσουν ο τρόμος και ο φόβος των κατακτητών. Αλλά ο σκοπός θα πετύχει και σε λίγο όλοι οι ζεϊμπέκηδες θα έχουν χαθεί από τα κέντρα εξουσίας και θα έχουν απομονωθεί. Αυτή θα είναι και η στιγμή που εκμεταλλευτούν κάποιοι για να διαστρεβλώσουν την ιστορία, με το αζημίωτο φυσικά.

Ζεϊμπέκης στη Σμύρνη.

Εγώ όμως καταγράφω μερικά θετικά διάσπαρτα σχόλια για τους ζεϊμπέκηδες, επειδή τα νιώθω πιότερο κοντινά στην φύση μου ή καθώς πλέον έχουμε ξεκαθαρίσει τις ρίζες τους και τα χαρακτηριστικά τους.

Ζεϊμπέκηδες είναι οι Έλληνες με οποιοδήποτε πατρώνυμο, που έχουν τις πατροπαράδοτες αξίες αναλλοίωτες…

Ζεϊμπέκηδες είμαστε όλοι οι εξεγερμένοι ενάντια στους κατακτητές των ανθρώπων, αυτοί που πράττουν πράξεις μεγαλοψυχίας και ευθυδικίας…

Ο ζεϊμπέκης είναι ο Έλληνας που δεν έχει μνήμα, επειδή ζει μέσα σε αυτό απ’ γεννησημιού του, λόγω της ριψοκίνδυνης ζωής που του επιβάλλεται σαν κληρονομιά για επιβίωση, φύλακας του μεγαλύτερου διαυγούς διαμαντιού του κόσμου, που όλοι οι τυχοδιώκτες προσπαθούν να αρπάξουν…

Ζεϊμπέκηδες είναι άτομα γεμάτα αλτρουϊσμό, που αξιοποιούν της νοηματικές ικανότητες, ειλικρινή, έμπιστα, ιδεολόγοι επαναστάτες, δίκαιοι - γράφουν για τους ζεϊμπέκηδες ότι απέδιδαν λαϊκή δικαιοσύνη… Τιμωρούσαν κακούς εμπόρους που πουλούσαν ακριβότερα, τους μπακάληδες που έκλεβαν στο ζύγι…. Και ό,τι άλλο παραβατικό καταγγελλόταν ή έπεφτε στην αντίληψη τους, δίνοντας μαθήματα καλής συμπεριφοράς στους άρχοντες.

Επισκεύαζαν μέχρι και κρήνες των χωριών, άνοιγαν πηγάδια, βοηθούσαν τους φτωχούς με χρήματα.

Υποχρέωναν τους πλούσιους να ενισχύσουν την προίκα των φτωχών κοριτσιών, προστάτευαν τις χήρες και τα ορφανά. Συγκρίνετε συμπεριφορές με τους Κρητικούς και τότε θα καταλάβετε τι πραγματικά εννοώ.

Αυτή είναι η γιορτή των ζεϊμπέκηδων που γράφει ο στιχουργός Πυθαγόρας (και μελοποίησε ο Απ. Καλδάρας):

Μέσ’ στον μαχαλά πέφτει κουμπουριά
οι Ζεϊμπέκηδες χορεύουν στου Δελή Θρακιά
πίνουνε ρακή, τρώνε παστουρμά
και χτυπάνε τα ποδάρια με τα γεμενιά…

Παλληκάρια ένα κι ένα
με σαλβάρια κεντημένα
και χρυσά κουμπιά
Έχουν τα σπαθιά στα χέρια
και στο στόμα τα μαχαίρια!
Γεια σας, ρε παιδιά!

Καίγεται ο ντουνιάς, σπάει ο ταμπουράς
σπάει απ’ το σεβντά του κι ο Δελή Θρακιάς!
Κράτα, ρε καρδιά, λένε τα παιδιά,
ώσπου να λευτερωθούμε απ’ τον κεχαγιά!

Τώρα νομίζω ότι έμαθα να χορεύω ζεϊμπέκικο, στην ανάγκη να εκφραστώ και να βγάλω έξω την «ήττα» της ζωής μου, όχι όμως σαν αδυναμία αλλά συγγνώμη, κάλεσμα βοήθειας και αλληλεγγύης, βάση να πατήσω και να γίνω καλύτερος.
Ευχαριστώ τον θεό που με έκανε Ζεϊμπέκη…
που με έκανε Έλληνα.

Ταπεινά
Γρηγόρης Ε. Ζεϊμπέκης

·        Αφιερωμένο στους δύο μου γιούς και στα Ελληνόπουλα σαν φόρο τιμής και ελπίδα στο αύριο.

ΠΗΓΗΑΡΧΕΙΟΝ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ,