Αναγνώστες

Πέμπτη, 14 Μαΐου 2020

Διαδικτυακή συναυλία με λαϊκά και ρεμπέτικα για τη στήριξη του Πανελλήνιου Μουσικού Συλλόγου




Διαδικτυακή συναυλία με λαϊκά και ρεμπέτικα για τη στήριξη του Πανελλήνιου Μουσικού Συλλόγου




efsyn.gr


Η Εργατική Λέσχη Νέας Σμύρνης (ΕΛΝΣ) διοργανώνει αυτό το Σάββατο, 16 Μαΐου, στις 19.30, διαδικτυακή συναυλία λαϊκής και ρεμπέτικης μουσικής, με στόχο την οικονομική και πολιτική υποστήριξη του κλάδου των μουσικών που πλήττονται σημαντικά από τα μέτρα της κυβέρνησης της Ν.Δ.
Η δράση της Εργατικής Λέσχης Νέας Σμύρνης αφορά πάντοτε το σύνολο των εργαζομένων,  των ανέργων και των κοινωνικά αποκλεισμένων ομάδων που πλήττονται από τις πολιτικές λιτότητας των εκάστοτε κυβερνήσεων και της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Έτσι και σε αυτή τη νέα πραγματικότητα, η ΕΛΝΣ καλεί σε έμπρακτη αλληλεγγύη προς τον κόσμο της τέχνης, φιλοδοξώντας η πρωτοβουλία αυτή να είναι μόνο η αρχή και να συνδεθεί με ένα πλατύ, μαζικό και διεκδικητικό κίνημα αγώνα και αλληλεγγύης για το σύνολο των εργαζομένων.
Το σύνολο του ποσού που θα συγκεντρωθεί κατά την διάρκεια της διαδικτυακής συναυλίας θα κατατεθεί στο τραπεζικό λογαριασμό του Πανελλήνιου Μουσικού Συλλόγου.
Θα συμμετάσχουν αρκετοί καλλιτέχνες που στο παρελθόν στήριξαν με την συχνή παρουσία τους την Εργατική Λέσχη, τις πολιτιστικές και άλλες δράσεις της.

Συμμετέχοντες στην Εργατική Λέσχη (κατά σειρά εμφάνισης)

Βασίλης Σκούτας & Δημήτρης Μηταράκης
ΜΠΑΜ (Χαρούλα Τσαλπαρά, Θεοδώρα Αθανασίου, Γλαύκος Σμαργιανάκης)
ΡΕΜΠΕΤΙΕΝ (Αυγερινή Γάτση, Κωστής Κωστάκης, Φώτης Βεργόπουλος, Γιάννης Ζαρίας, Γιάννης Κάτος)
Εύα Ξένου, Βασίλης Κορακάκης, Άγης Παπαπαναγιώτου, Σώτος Τσόγκας
KOMPANÍA (Ιουλία Καραπατάκη, Σωτήρης Παπατραγιάννης, Θοδωρής Πετρόπουλος, Τζίμης Γκίνης, Μιχάλης Δάρμας, Γιώργος Παπαδόπουλος)
Εβελίνα Αγγέλου, Ράνια Γκικοπούλου, Γιάννης Παπαβασιλείου, Τάσος Παπαδημητρίου
Μόρφω Τσαϊρέλη, Ασπασία Στρατηγού, Μιχάλης Δήμας, Βασίλης Προδρόμου, Θοδωρής Μέρμηγκας

Συμμετέχοντες μέσω βίντεο

Αγάθωνας, Αλέκος Τσολάκης, Βαγγέλης Χατζηγιάννης
Αρμανιάκ: Μαίρη Δεναξά, Αγγέλικα Παπανικολάου, Νίκος Βενετάκης, Γεωργία Μαρίνη
Γιώργος Παππάς
Δημήτρης Κρανίδας – Κώστας Τσεκούρας
Κατερίνα Τσιρίδου – Νίκος Πρωτόπαππας – Αντώνης Ξηντάρης – Θοδωρής Ξηντάρης
Κώστας Τσιγώνιας, Αντιγόνη Μπασακάρου, Αργύρης Νικολάου,
Μανώλης Πορφυράκης, Ζωή Τσινιάρη
Μαρία Φασουλάκη, Πάνος Τσιφτσής
Σταυρούλα Μανωλοπούλου, Γρηγόρης Βασίλας
Kosmokrators
Sahin: Βασιλική Τσιφτσή, Γιάννα Μαϊστρέλη, Αλέκος Καφούνης
Συγκρότημα Κληματαριά – από τα Τρίκαλα

Κυριακή, 26 Απριλίου 2020

Ο κακός ο λύκος της παραπλάνησης ενεδρεύει...



"Ο μποέμικος ο δρόμος με ξεγέλασε πολύ.
Τον ενόμισα διαμάντι κι αποδείχτηκε γυαλί"...



Petter Zennström, 1982
Όταν μπαίνουν νέα κορίτσια στην ιστορία του ρεμπέτικου, καταπιεσμένα συνήθως απ΄την οικογένεια, από διάφορες ιδεολογίες, είναι λογικό να γοητεύονται. Ακούνε κάποια τραγούδια, όπως γιά παράδειγμα το παρακάτω του Βασίλη Τσιτσάνη
...
Τρέξε, μάγκα, να ρωτήσεις
(H ντερμπεντέρισσα)
Odeon 7399, (1947)
Στέλλα Χασκίλ, Μάρκος Βαμβακάρης, Βασ. Τσιτσάνης
...
Tρέξε , μάγκα, να ρωτήσεις να σου πουν ποιά είμ΄εγώ.
Είμ΄εγώ γυναίκα φίνα, ντερμπεντέρισσα,
που τους άντρες σα τα ζάρια τους μπεγλέρισα.
...
Δε με συγκινούν αγάπες, φτάνει να καλοπερνώ.
Κάθε βράδυ να τραβάω το ποτήρι μου
και να σφάζονται λεβέντες γιά χατίρι μου.
...
Πως θα γίνω εγώ δική σου, πάψε να το συζητάς.
Δε γουστάρω τις παρόλες, σου ξηγήθηκα,
στις ταβέρνες και στα καμπαρέ γεννήθηκα!
...
Με καλή παρέα και με τη βοήθεια του κρασιού , ένα νέο κορίτσι φτάνει σε έκσταση με τέτοιους στίχους. Μέσα στην ορμή της "απελευθέρωσης", την ακούω να λέει, "πωπώ, αυτές ήταν γυναίκες!" και δε το ψάχνουν παραπέρα (γιατί να το κάνουν;) και τη βρίσκουν παντοιοτρόπως...
...
Τα τραγούδια, σα το παραπάνω, βαφτίζονται "φεμινιστικά" απ΄αυτές που πέφτουν σούμπιτες στην παγίδα, ή "ψιλοφεμινιστικά" απ΄τις άλλες που δε τσιμπάνε τελείως, αλλά κρατάνε μιά πισινή.
...
Παρεπιπτόντως, σε κάποιο forum η moderator (συντονίστρια) σχολίαζε ότι κι ο Καραγκιόζης ήταν ψιλοφεμινιστής (...)
Όλα τα πράγματα όμως έχουν δυό, τουλάχιστο, πλευρές. H μιά βρίσκεται στο φως και η άλλη βρίσκεται στο σκοτάδι. Ο κακός λύκος, περιέργως, κινείται στο φως...
...
Επειδή τό΄χω ξαναθίξει το θέμα θα αναφέρω κάποιες κωδικές λεπτομέρειες. Αν υπάρχει ενδιαφέρον μπορείτε να δείτε αναλυτικότερες πληροφορίες στα
                                          ...
...
1.   Οι στίχοι αυτών των τραγουδιών είναι γραμένοι από άντρες (αν αυτό λέει από μόνο του κάτι)
...
2.   Οι τάσεις των νέων γυναικών, κύρια στη δεκαετία του ΄30, προς ένα πλησίασμα της μαγκιάς, ελεύθερες σχέσεις, απεξάρτηση από τις συντηρητικές αρχές του σογιού και συμμετοχή στη ρέμπελη, ρεμπέτικη ζωή, είχαν συγκεκριμένους λόγους και ήταν βραχυπρόθεσμες.
...
α.   Το μεγαλύτερο μέρος των 1,6 εκ. προσφύγων που ήρθαν στην Ελλάδα αποτελούνταν από γυναίκες ανύπαντρες, ή που ή ήρθαν χωρίς τον άντρες τους που χάθηκαν ή κατακρατήθηκαν απ΄το τουρκικό κράτος, παιδιά κάτω των 12 ετών και ενήλικες άνω των 50, που θεωρούνταν μεγάλη ηλικία τότε. Υπήρχε δηλαδή έντονο πρόβλημα λειψανδρίας, και εξαιτίας των πολέμων.
...
β.   Οι γυναίκες πρόσφυγες άρχισαν να δουλεύουν και σε εργοστάσια, πράγμα που τους έδωσε κάποια οικονομική ανεξαρτησία.
...
γ.   Το πέρασμα κάποιων απ΄αυτών στη "ρεμπέτικη ζωή" ήταν, κυρίως, αποτέλεσμα απελπισίας και έλλειψης πίστης γιά το μέλλον. Ακόμα, οι συμπεριφορές τους ήταν επηρρεασμένες κι απ΄το θαμπό απόηχο του φεμινιστικού κινήματος που έρχονταν από το εξωτερικό.
...
Οι διάφοροι θαυμασμοί γιά τις "ντερμπεντέρισσες" γυναίκες παρακάμπτουν το γεγονός ότι πολλές απ΄αυτές είχαν περάσει στην πορνεία. Αυτό δεν αναφέρεται σα μομφή, αλλά σαν υπενθύμιση.
Γρήγορα, η συντριπτική πλειοψηφία απ΄αυτές, κατάλαβε το αδιέξοδο, αποσύρθηκαν και "αποκαταστάθηκαν" με γάμο. Κάποιες ελάχιστες συνέχισαν.
...
Ας μη ξεχνάμε τέλος πως ο ίδιος ο καπιταλισμός στη βιομηχανική επανάσταση που χρειαζόταν εργατικά χέρια, έσυρε τις γυναίκες στην αγορά εργασίας, προσθέτοντάς τους ένα ακόμα βάρος ευθυνών, εκτός της φροντίδας του σπιτιού.
...
Χαρείτε λοιπόν τα τραγούδια αλλά, μη τα πολυ-πιστεύετε.
...
Δε χάνετε αν μετρήσετε αυτές που τραγούδησαν γιά να δείτε, πόσες παρέμειναν και, πόσες μίλησαν γιά τη ζωή τους ως "ντερμπεντέρισσες"... 



Rempet Motiv Orchestra

REMPET MOTIV ORCHESTRA – Βιογραφικό
Οι Rempet Motiv είναι ένα λαϊκό-ρεμπέτικο μουσικό σχήμα που ερευνά, μελετά και ερμηνεύει το λαϊκό αστικό τραγούδι από το 1930 έως σήμερα. Αυτό που το χαρακτηρίζει είναι η αισθητική και η πολυφωνία του. Απαρτίζεται από αμιγώς λαϊκά και φυσικά όργανα και χαρακτηρίζεται από την ενορχήστρωση. Δημιουργήθηκε μέσα από μια παρέα μουσικών με κοινό στόχο και όραμα τη διάσωση του γνήσιου ελληνικού λαϊκού τραγουδιού. Αυτό αποδεικνύεται και από την επιλογή του ονόματος Rempet Motiv, το οποίο είναι βασισμένο στην εκδοχή του Richard Wagner: Leit Motiv (επανάληψη μιας συγκεκριμένης μουσικής φόρμας μέσα σε oβερτούρες διάφορων έργων όπερας), έτσι και οι Rempet Motiv επαναλαμβάνουν τους λαϊκούς μουσικούς δρόμους ή κλίμακες που έχουν τη βάση τους στο δημοτικό ελληνικό τραγούδι και μετέπειτα στο λαϊκό αστικό τραγούδι.
Έχουν λάβει μέρος σε διάφορες πολιτιστικές εκδηλώσεις δήμων και πολιτιστικών συλλόγων καθώς και σε διάφορα φεστιβάλ. Ενδεικτικά αναφέρουμε, τη συμμετοχή του σχήματος στο 4ο (2018) και 5ο (2019) φεστιβάλ Ρεμπέτικου στα Ιωάννινα, στο δήμο Λεχαινών, στο δήμο Πατρέων, στο δήμο Σαραβαλίου, στο πολιτιστικό λαογραφικό σύλλογο Λεχαινών καθώς και διάφορες ζωντανές εμφανίσεις μουσικές ανά τη Ελλάδα. Αξίζει να σημειωθεί ότι το σχήμα δημιουργήθηκε το Μάιο του 2018 με έδρα την Πάτρα. Διαθέτει δικό του χώρο για πρόβες και η ενασχόληση του είναι σχεδόν καθημερινή.
Τα μέλη του σχήματος είναι:
Σταύρος Ξιούρας – μπουζούκι
Αυγούστα Παρασκευοπούλου – τραγούδι
Φίλιππος Θεοδωρόπουλος – τραγούδι, μπαγλαμάς
Δημήτρης Μπούργος – κιθάρα
Γιώργος Νικολόπουλος – κοντραμπάσο
Γιώργος Πισπιρίγκος – κρουστά, τύμπανα
Αλέξανδρος Πώχος – ακορντεόν, τραγούδι

Καλλιτεχνική επιμέλεια: Αλέξανδρος Πώχος

Πέμπτη, 9 Απριλίου 2020

ρεμπεταδικα..!!

Η κρίση φλώρεψε τα ρεμπετάδικα μάγκες μου... Μόνο Κραουνάκη και Μάλαμα ακούνε. Θέλω πίσω τα παλιά ρεμπετάδικα ρεεε.! Παλιά τα παιδιά των Εξαρχείων τα σπάγανε στα ρεμπετάδικα. Χθες τα σπάσανε στο ΤΑΙΠΕΔ. Αλλάζουν οι καιροι ρε πούστη μου...
https://aptaliko.gr/

Δευτέρα, 9 Μαρτίου 2020

Το Ρεμπέτικο

Το Ρεμπέτικο αποτελεί αστικό λαϊκό μουσικό είδος που άκμασε το πρώτο μισό του 20ού αιώνα. Με επιρροές από το δημοτικό και το μικρασιάτικο τραγούδι, αντικατοπτρίζει το ιστορικό και κοινωνικό πλαίσιο της εποχής όπου αναπτύχθηκε και ιδιαιτέρως τη ζωή του περιθωρίου. Στην πορεία η κοινωνική του βάση επεκτάθηκε στους πρόσφυγες, στην εργατική και τη μεσοαστική τάξη, ενώ στις μέρες μας αναγνωρίζεται ως δημοφιλής πολιτιστική κληρονομιά που ανήκει σε όλους τους Έλληνες.



Πρόκειται για μουσική-πολιτισμική έκφραση, άμεσα συνδεδεμένη με τον λόγο και τον χορό, που διαδόθηκε σταδιακά στα αστικά λαϊκά στρώματα τις πρώτες δεκαετίες του 20ού αι. Εξελίχθηκε μεταπολεμικά σε μουσικό είδος ευρείας απήχησης, λειτουργώντας ως ισχυρό σύμβολο ταυτότητας και ιδεολογίας για την ελληνική λαϊκή μουσική παράδοση.

Eγγράφηκε στο Εθνικό Ευρετήριο Άυλης Πολιτιστικής Κληρονομιάς το 2016 και στον Αντιπροσωπευτικό Κατάλογο Άυλης Πολιτιστικής Κληρονομιάς της Ανθρωπότητας της UNESCO το 2017. Το σύντομο φιλμ για το Ρεμπέτικο που περιλαμβάνεται στο φάκελο, μπορείτε να παρακολουθήσετε εδώ.

Δευτέρα, 10 Φεβρουαρίου 2020

ΡΕΜΠΕΤΙΚΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΣΤΑΣΗ ΚΑΙ ΤΟ ΑΝΤΑΡΤΙΚΟ!!!


Πίσω από κάθε τραγούδι και ότι αυτό μας λέει, βρίσκεται πάντα μια ιστορία που τις περισσότερες φορές είναι άγνωστη στο ευρύ κοινό.Το τραγούδι ολοκληρώνεται με την παράδοση του τραγουδιού στον τελικό αποδέκτη, που δεν είναι άλλος από το λαό και μένει να δούμε την αποδοχή του.


Αποτέλεσμα εικόνας για Συναυλία από μπάντα του ΕΛΑΣ (φωτογραφια Σπ Μελετζή)

Συναυλία από μπάντα του ΕΛΑΣ (φωτογραφια Σπ Μελετζή)
Το Ρεμπέτικο Τραγούδι περπάτησε επάνω στα αχνάρια του Αντάρτικου Τραγουδιού (χωρίς αυτό, απαραίτητα να προσδίδει στο δεύτερο αισθητική υπεροχή). 
Συντάχτηκε με το ΕΑΜ - ΕΛΑΣ κι ακολούθησε την πολιτική του ιδεολογία.
Το μάγκικο πρότυπο παλικαριάς του Μεσοπολέμου, με χαρακτηριστικά δείγματα λαϊκών συνθετών τον Μπαγιαντέρα και τον Γενίτσαρη, παραμερίστηκε, και τη θέση του την πήρε εκείνο του αντάρτη, του Έλληνα μαχητή. 
Παράλληλα, υποχώρησε και η κάποια ατομιστική και αναρχική ρεμπέτικη διάθεση της προπολεμικής περιόδου, μπροστά στην ιδεολογία της ομαδικής και οργανωμένης δράσης. 
Το καλούσε η φιλοπατρία και το πάθος της Λευτεριάς του Λαού . 
Ο υπέρ πάντων και μέχρις εσχάτων αγώνας για τη Διπλή Λευτεριά.

Σχετική εικόνα


 Από τ’αριστερά: Μήτσος Λαβίδας (βιολί), Στ. Χασκήλ, Οδ. Μοσχονάς, Ιορδάνης (μπουζούκι) (ΠΑΠΑΡΟΥΝΑ, Ν.Ιωνία, 1953).
Με αλφαβητική σειρά μερικά τραγούδια αυτής της περιόδου: 
1. ΑΝΤΑΡΤΕΣ ΠΑΛΙΚΑΡΙΑ 
2. ΑΡΗΣ ΒΕΛΟΥΧΙΩΤΗΣ (Ο ΟΥΡΑΝΟΣ ΣΥΝΝΕΦΙΑΣΕ ΚΙ' Ο ΗΛΙΟΣ ΣΚΟΤΕΙΝΙΑΖΕΙ) 
3. ΑΡΧΗΓΟ ΜΟΥ ΕΧΩ ΤΟΝ ΑΡΗ 
4. ΒΡΟΝΤΑΕΙ Ο ΟΛΥΜΠΟΣ, ΑΣΤΡΑΦΤΕΙ Η ΓΚΙΩΝΑ 
5. ΔΙΧΩΣ ΤΑΝΚΣ, ΑΕΡΟΠΛΑΝΑ 
6. ΕΑΜ - ΕΛΑΣ 
7. ΕΑΜ (ΣΟΥ ΣΤΕΛΝΩ ΧΑΙΡΕΤΙΣΜΑΤΑ ΑΠ' ΤΑ ΒΟΥΝΑ ΜΑΝΟΥΛΑ) 
8. ΕΛΛΑΣ ΝΑ ΖΕΙΣ ΑΙΩΝΙΑ 
9. ΜΠΛΕ ΚΑΙ ΑΣΠΡΟ 
10. ΝΑ 'ΝΑΙ ΓΛΥΚΟ ΤΟ ΒΟΛΙ (ΦΟΡΕΣΕ ΑΝΤΑΡΤΗ Τ' ΑΡΜΑΤΑ) 
11. ΠΑΝΩ ΣΤΗΣ ΠΙΝΔΟΥ ΤΑ ΟΡΗ 
12. ΣΤΗ ΣΚΛΑΒΩΜΕΝΗ ΕΛΛΑΔΑ ΜΑΣ 
13. ΣΤΟΥΣ ΑΡΧΗΓΟΥΣ ΤΟΥ ΕΛΑΣ 
14. Τ' ΑΝΤΑΡΤΙΚΟ ΕΦΟΥΝΤΩΣΕ 
15. ΤΟ ΣΤΕΡΝΟ ΜΟΥ ΤΟ ΚΡΕΒΒΑΤΙ 
16. ΤΟΥ ΚΑΠΕΤΑΝ ΑΡΗ 
17 ΧΑΙΡΕ, Ω, ΧΑΙΡΕ, ΛΕΥΤΕΡΙΑ

18. ΕΝΑΣ ΛΕΒΕΝΤΗΣ ΧΑΘΗΚΕ ΠΟΥ ΤΟΝ ΕΛΕΓΑΝ ΑΡΗ
Κυρίαρχη μορφή λαϊκού δημιουργού, αυτής της περιόδου, είναι αναμφίβολα ο Δημήτρης Γκόγκος (Μπαγιαντέρας), ο τυφλός ραψωδός της Αντίστασης.
Τα αντιστασιακά τραγούδια του Μπαγιαντέρα, που έχουν ρεμπέτικο ύφος, δηλώνουν μια κίνηση από την πόλη προς το βουνό, προσπαθούν να ξεσηκώσουν τα παλικάρια να πιάσουν τα βουνά και να σμίξουν με τους άλλους πατριώτες αγωνιστές, για να βοηθήσουν έμπρακτα την Αντίσταση για τη λευτεριά.
Αποτέλεσμα εικόνας για φωτο μπαγιαντερας
ΕΑΜ (ΣΟΥ ΣΤΕΛΝΩ ΧΑΙΡΕΤΙΣΜΑΤΑ ΑΠ' ΤΑ ΒΟΥΝΑ ΜΑΝΟΥΛΑ) [ΜΠΑΓΙΑΝΤΕΡΑ] (1941 - 42).
"Σου στέλνω χαιρετίσματα απ' τα βουνά, μανούλα, 
στο καραούλι βρίσκομαι, στην πιο ψηλή ραχούλα.
Έχω τ' αγρίμια συντροφιά, έχω και τα ζαρκάδια, 
με τους συντρόφους περπατώ μέρες, αυγές και βράδια.
Τον ουρανό για σκέπασμα, τη γη έχω για στρώμα και το ΕΑΜ μέσ' στην καρδιά, γι' αυτό θα μπω στο χώμα".

----------------------------------------------------------------------------
ΕΛΛΑΣ ΝΑ ΖΕΙΣ ΑΙΩΝΙΑ [ΜΠΑΓΙΑΝΤΕΡΑ] (1941 - 42).
"Πατρίς μου, κάθε σου γωνιά μιλάει για μια δόξα: 
στις Θερμοπύλες τις παλιές, με δόρατα και τόξα.
Κι άλλη γωνιά στη Λειβαδιά, κι άλλη στο Μεσολόγγι, 
στο Σούλι και στο Μέτσοβο, π’ αντιλαλούν οι λόγγοι.
Κι εκεί ψηλά στην Ήπειρο που 'ναι καμαρωμένη, 
οι ήρωες του Δώδεκα είναι εκεί θαμμένοι.
Κι άλλη μια φλόγα λαμπερή, π' ανάβει το Σαράντα, 
θυμίζει λεβεντόκορμα κι όμορφα παλικάρια.
Κι εμείς στο χέρι το σπαθί, σαν τα παλιά τα χρόνια, 
το αίμα μας θα δώσουμε, Ελλάς, να ζεις αιώνια". 

Σημειώσεις: 
1. Μάλλον πρόκειται για ποίημα του Μπαγιαντέρα, αμελοποίητο. 
2. Η αναφορά, εκτός από τις Θερμοπύλες και στους αγώνες του 1821, του 1912 και του 1940, δείχνει ότι η Αντίσταση εναντίον της Γερμανικής Κατοχής πήγαζε από μια άλλη παράδοση εθνικοαπελευθερωτικών αγώνων.

----------------------------------------------------------------------------
ΝΑ 'ΝΑΙ ΓΛΥΚΟ ΤΟ ΒΟΛΙ ( [ΜΠΑΓΙΑΝΤΕΡΑ] (Στίχοι - σύνθεση του 1942).
"Φόρεσ' αντάρτη τ' άρματα 
ζώσε και το σπαθί σου 
και σύρε για τον πόλεμο 
κι η λευτεριά μαζί σου.
Σύρε και θέλω νικητής 
παιδί μου να γυρίσεις 
για τη γλυκιά τη λευτεριά 
το αίμα σου να χύσεις.
Πολέμησε αντάρτη μου 
πως πολεμάνε όλοι 
και με τον Άρη αρχηγό 
γλυκό να 'ναι το βόλι". 
Σημειώσεις: 
1. Αγραμμοφώνητο τότε. Πρωτοκυκλοφόρησε το 1980 τραγουδισμένο από τους Γιώργο Νταλάρα, Γλυκερία και Δημήτρη Κοντογιάννη. 
2. Περιλαμβάνεται στο LP «ΡΕΜΠΕΤΙΚΑ ΤΗΣ ΚΑΤΟΧΗΣ», MINOS DAL-MSM 391, 1980.
 

----------------------------------------------------------------------------
ΣΤΗ ΣΚΛΑΒΩΜΕΝΗ ΕΛΛΑΔΑ ΜΑΣ [ΜΠΑΓΙΑΝΤΕΡΑ] (1941 - 42).
"Στη σκλαβωμένη Ελλάδα μας τα βράδια 
βλέπεις στους δρόμους τους νεκρούς κοπάδια, 
κανείς δε βρίσκεται κερί ν' ανάψει, 
η μαύρη η σκλαβιά μάς έχει κάψει.
Και μόνο απ' τα βουνά ένα καντήλι 
ανάβει κάθε μέρα με το δείλι, 
τ' ανάβει ο ΕΛΑΣ και δε θα σβήσει, 
της λευτεριάς το δρόμο να φωτίσει.
Κι η δόξα που μονάχη αργοδιαβαίνει 
τα λίγα παλικάρια περιμένει, 
προσμένει εκεί για να τα στεφανώσει, 
της νίκης το στεφάνι να τους δώσει". 
Σημείωση:
Πρόκειται για ανέκδοτο τραγούδι, του τυφλού ραψωδού της Αντίστασης, Μπαγιαντέρα. 

Εδώ σε μία ηχογράφηση που λείπει η τελευταία στροφή.


Και εδώ σε ηχογράφηση με τον Γιώργο Νταλάρα

----------------------------------------------------------------------------
ΑΡΧΗΓΟ ΜΟΥ ΕΧΩ ΤΟΝ ΑΡΗ [ΜΠΑΓΙΑΝΤΕΡΑ] (1941 - 42).
"Για ντουφέκι δε με νοιάζει, 
ούτε βάζω πια μαράζι, 
αρχηγό μου έχω τον Άρη, 
το λεβεντοπαλικάρι.
Συντροφιά μ' αυτόν νικάμε, 
τους Κενταύρους δε φοβάμαι, 
θαύματα μαζί του κάνω 
στις βουνοκορφές απάνω.
Οι φασίστες σαν με δούνε, 
ψάχνουν δρόμο για να βρούνε, 
και τους στρώνω στο κυνήγι κι αυτοί όπου φύγει-φύγει". 
Σημείωση:
Παραμένει άγνωστο αν μελοποιήθηκε και ασφαλώς είναι ανέκδοτο.
----------------------------------------------------------------------------
 ΒΡΟΝΤΑΕΙ Ο ΟΛΥΜΠΟΣ, ΑΣΤΡΑΦΤΕΙ Η ΓΚΙΩΝΑ [ΜΠΑΓΙΑΝΤΕΡΑ], (Κατοχικό).
"Βροντάει ο Όλυμπος, αστράφτει η Γκιώνα, 
μουγκρίζουν τ' Άγραφα, σείεται η στεριά. 
Στ' άρματα, στ' άρματα, εμπρός στον αγώνα, 
για τη χιλιάκριβη τη λευτεριά.
Ξαναζωντάνεψε τ' αρματωλίκι, 
τα μπράτσα σίδερο, φλόγα η ψυχή, 
λουφάζουν έντρομοι οι ξένοι λύκοι 
στην εκδικήτρα μας αντρίκια ορμή.
Ο Γοργοπόταμος στην Αλαμάνα 
στέλνει περήφανο χαιρετισμό, 
μιας ανάστασης νέας χτυπά καμπάνα, 
μηνάν τα όπλα μας το λυτρωμό.
Σπάμε την άτιμη την αλυσίδα 
που μας εβάραινε θανατερά, 
θέλουμε λεύτερη εμείς πατρίδα 
και πανανθρώπινη τη λευτεριά". 
Σημείωση:
Τραγουδιέται πάνω στο χαβά του αντάρτικου «ΣΤ' ΑΡΜΑΤΑ, ΣΤ' ΑΡΜΑΤΑ» [ΝΙΚΟΥ ΚΑΜΒΟΥΝΗ - ΑΣΤΡΑΠΟΓΙΑΝΝΟΥ]. Είναι ανέκδοτο.

Εδώ αργότερα μια σπάνια ηχογράφηση
---------------------------------------------------------------------------
 ΧΑΙΡΕ, Ω, ΧΑΙΡΕ, ΛΕΥΤΕΡΙΑ [ΜΠΑΓΙΑΝΤΕΡΑ] (Κατοχικό).
"Βροντούν κι αστράφτουν, πέρα ως πέρα, 
τα δοξασμένα μας βουνά 
και μια φωνή αντηχεί στη σφαίρα 
το «Χαίρε, ω, χαίρε, λευτεριά».
Κι εκεί ψηλά στα σύνορά μας, 
αθάνατος μένει φρουρός, 
κρατάει στο χέρι αστροπελέκι, 
ο Λαϊκός μας ο Στρατός.
Για αθάνατα έχει παλάτια 
τα τιμημένα μας βουνά, 
ελπίδα έχει το ντουφέκι 
και το ΕΑΜ μεσ' στην καρδιά.
Για 'κείνο πάντα ξεσπαθώνει, 
για 'κείνο πάντα αψηφά, 
με δάφνες πάντα το στολίζει 
και μας χαρίζει λευτεριά". 
Σημείωση:
Τραγουδιέται πάνω στο χαβά του αντάρτικου "ΜΑΥΡΗ ΕΙΝ' Η ΝΥΧΤΑ ΣΤΑ ΒΟΥΝΑ". Είναι ανέκδοτο.

----------------------------------------------------------------------------
Τ' ΑΝΤΑΡΤΙΚΟ ΕΦΟΥΝΤΩΣΕ [ΣΠΥΡΟΥ ΚΑΛΦΟΠΟΥΛΟΥ] (1942;).
"Αφότου μας επλάκωσε της Κατοχής η μπόρα, 
τ' Αντάρτικο εφούντωσε, σε όλη μας τη χώρα.
Άντρες, γυναίκες και παιδιά το 'ρίξαν στον αγώνα, 
γιατί δε θέλανε σκλαβιά στον εικοστό αιώνα.
Επήρανε τα άρματα και στο βουνό τραβήξανε 
και την ελληνική ψυχή σ' όλο τον κόσμο δείξανε". 

Σημείωση:
Άγνωστο αν το τραγούδι αυτό μελοποιήθηκε και βέβαια είναι ανέκδοτο.
----------------------------------------------------------------------------

Σχετική εικόνα
ΠΑΝΩ ΣΤΗΣ ΠΙΝΔΟΥ ΤΑ ΟΡΗ [ΑΠΟΣΤΟΛΟΥ ΚΑΛΔΑΡΑ] (1940 - 41).
"Πάνω στης Πίνδου τα όρη 
και σ' όλα τα ελληνικά βουνά 
οι ήρωες του Εικοσιένα 
έχουν ξυπνήσει ξανά.
Ελλάδα, των όλων μητέρα, 
δες με περήφανη θωριά 
το χώμα σου πέρα ως πέρα, 
κοίτα παντού λευτεριά". 

Σημείωση:
Το τραγούδι έχει πρωτολειακό χαρακτήρα και είναι ανέκδοτο.
----------------------------------------------------------------------------
ΑΝΤΑΡΤΕΣ ΠΑΛΙΚΑΡΙΑ [Β. ΜΑΓΚΙΔΟΥ - ΑΓΝΩΣΤΟΥ] (Βιργινία Μαγκίδου) (1945).
"Τρέξετε αδέλφια, Έλληνες, ελευτεριάς κλωνάρια 
δείξτε θάρρος και με χαρά, Αντάρτες παλικάρια.
Αντάρτες στα ψηλά βουνά, τα αιματοβαμμένα, 
υψώσανε το λάβαρο όπως το '21.
Χιόνια, βροχές μεσ' τα βουνά, αντάρτες πολεμούνε, 
για τη γλυκιά Πατρίδα μας, ελεύτεροι να ζούνε.
Μεγάλη δόξα και τιμή στους Έλληνες να μένει 
θα 'ρθει και πάλι η λευτεριά ανάσταση να γένει". 

Σημειώσεις: 
 Περιλαμβάνεται:
1. Στο LP "ΒΙΡΓΙΝΙΑ ΜΑΓΚΙΔΟΥ: 1945 - 1955 ΤΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΤΡΑΓΟΥΔΙ ΣΤΗΝ ΑΜΕΡΙΚΗ", ΕΛΛΗΝΙΚΟΣ ΔΙΣΚΟΣ C/1007, 1996, και 
2. Στο κουτί ΠΑΝΟΡΑΜΑ ΡΕΜΠΕΤΙΚΟΥ Νο.11 - CD2: "ΤΟΥ ΣΤΡΑΤΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΠΟΛΕΜΟΥ (1938-1949)", FM RECORDS 1328, Δεκέμβριος 2001.
----------------------------------------------------------------------------
ΤΟ ΣΤΕΡΝΟ ΜΟΥ ΤΟ ΚΡΕΒΒΑΤΙ [ΣΠ. ΠΕΡΙΣΤΕΡΗ] (Σ. Μπέλλου - Θ. Ευγενικός) (1955, PARLOPHONE B. 74342).
"Άρρωστος χωρίς ελπίδα
πάνω στα άγρια βουνά,
η ζωή μου μετρημένη
λιγοστεύει και περνά.
Τα έλατα στην ερημιά,
κρύβουν τα άρρωστα κορμιά.
Με σπαράζει η αγωνία
και με τρώει η συλογή,
δίχως μάνα στο πλευρό μου
η ψυχή μου πως θα βγει;
Τα έλατα στην ερημιά,
κρύβουν τα άρρωστα κορμιά.
Τα μεσάνυχτα παράσαν
και ίσως τούτη την αυγή,
το στερνό μου το κρεββάτι
μου το στρώσουνε στη γη.
Τα έλατα στην ερημιά,
κρύβουν τα άρρωστα κορμιά"
.
----------------------------------------------------------------------------
ΕΑΜ - ΕΛΑΣ [ΓΑΒΡΙΗΛ ΜΑΡΙΝΑΚΗ] (1941 - 42).
"ΕΑΜ, ελεύθερο πουλί, έσπασες τα δεσμά σου, 
έχυσαν αίμα άφθονο τα ηρωικά παιδιά σου.
ΕΛΑΣ εστί ελευθεριά που σπα' την αλυσίδα, 
δίνει ζωή στην εργατιά, θάνατο στον κηφήνα.
Αδέλφια, ενωθείτε πια, που πέρασε η μπόρα, 
να δώσετε τα χέρια σας στη λεύτερή μας χώρα". 

Σημειώσεις:
1. Με το τραγούδι αυτό ο δημιουργός του εκφράζει παραστατικά τον ενθουσιασμό του λαού για την -τότε- νέα πραγματικότητα. 
2. Είναι μάλλον ανέκδοτο και ίσως και αμελοποίητο.
----------------------------------------------------------------------------
ΤΟΥ ΚΑΠΕΤΑΝ ΑΡΗ "ΑΔΕΣΠΟΤΟ, δημιουργημένο από ελασίτες μαχητές (1942)".
"Βαριά στενάζουν τα βουνά κι ο ήλιος σκοτεινιάζει, 
το δόλιο το Μικρό Χωριό και πάλι ανταριάζει.
Λαμποκοπούν χρυσά σπαθιά, πέφτουν ντουφέκια ανάρια, 
ο Άρης κάνει πόλεμο, μ' αντάρτες παλικάρια.
Έλα, βρε άπιστε Ιταλέ, κορόϊδο Μουσολίνι, 
να μετρηθούμε οι δυο μαζί, να ιδείς το τι θα γίνει.
Δεν έχεις γέρους κι αρρώστους, μικρά παιδιά να σφάξεις, 
ούτε κοπέλες ντροπαλές, ούτε χωριά να κάψεις, 
παπάδες για να τυραννάς, στη μέση στο παζάρι, 
έχεις μπροστά σου σήμερα τ' αντάρτικα του Άρη, 
που γρήγορος σαν τον αητό, σαν το γοργό τ' αγέρι, 
προδότες έσφαξε πολλούς με δίκοπο μαχαίρι".

Σημειώσεις:
1. Το αντάρτικο αυτό τραγούδι αναφέρεται σε μια από τις σημαντικότερες μάχες του 1942, του Μικρού Χωριού της Ευρυτανίας και υμνεί το κατόρθωμα του ΕΛΑΣ. 
2. Στις 18 του Δεκέμβρη, ο ΕΛΑΣ έστησε ενέδρα και χτύπησε την εμπροσθοφυλακή ενός ιταλικού συντάγματος, που βγήκε από το Καρπενήσι για να εξοντώσει αντάρτες. Στη λυσσαλέα μάχη σκοτώθηκαν πολλοί Ιταλοί, μαζί και ο διοικητής τους. Αντιλάλησαν τα βουνά από το αντάρτικο ντουφέκι. 
3. Μετά τη μάχη αυτή, το Αντάρτικο της περιοχής δυνάμωσε και τελικά η ιταλική φρουρά αναγκάστηκε να εγκαταλήψει το Καρπενήσι. 
4. Παραμένει ανέκδοτο.

Εδώ μία ηχογράφηση :Θεοδωράκης - Το Τραγούδι του Άρη
Εδώ μία άλλη ηχογράφηση με τον Πάνο Τζαβέλα

----------------------------------------------------------------------------
ΑΡΗΣ ΒΕΛΟΥΧΙΩΤΗΣ (Ο ΟΥΡΑΝΟΣ ΣΥΝΝΕΦΙΑΣΕ ΚΙ' Ο ΗΛΙΟΣ ΣΚΟΤΕΙΝΙΑΖΕΙ) [ΟΔΥΣΣΕΑ ΜΟΣΧΟΝΑ] (1943).
"Ο ουρανός συννέφιασε κι ο ήλιος σκοτεινιάζει, 
το δόλιο το Μικρό Χωριό και πάλι ανταριάζει.
Λαμποκοπούν χρυσά σπαθιά, πέφτουν ντουφέκια ανάρια, 
ο Άρης κάνει πόλεμο, μ' αντάρτες παλικάρια.
Έλ' άπιστε Γερμαναρά, κορόϊδο Μουσολίνι, 
να μετρηθείς με τον ΕΛΑΣ, να δεις το τι θα γίνει.
Δεν έχεις γέρους άρρωστους, ούτε παιδιά να σφάξεις, 
ούτε κορίτσια ντροπαλά, ούτε χωριά να κάψεις.
Δεν έχεις μάνες να θρηνούν, στη μέση στο παζάρι, 
έχεις μπροστά σου τώρα πια τον Βελουχιώτη Άρη". 

Σημειώσεις:
1. Ο λαϊκός τραγουδιστής Οδυσσέας Μοσχονάς (μια από τις καλύτερες λαϊκές φωνές της μεταπολεμικής Ελλάδας), συνθέτης και οργανοπαίκτης (κιθάρα και μπουζούκι) έτυχε και βρισκόταν κάπου εκεί κοντά, στην περιοχή που έγιναν οι μάχες. Ενθουσιάστηκε από τη νίκη του ΕΛΑΣ, άκουσε το προηγούμενο αντάρτικο τραγούδι και λίγο καιρό αργότερα διασκεύασε τους στίχους, έβαλε δική του μελωδία, κι άρχισε να το παίζει στο μπουζούκι. 
2. Το τραγούδι παραμένει ανέκδοτο ακόμα. 
 Εδώ σε μία άλλη ηχογράφηση από τον Πάνο Τζαβέλα
----------------------------------------------------------------------------
ΣΤΟΥΣ ΑΡΧΗΓΟΥΣ ΤΟΥ ΕΛΑΣ [ΑΔΕΣΠΟΤΟ] (1941 - 43).
"Σαν ατσάλινο τείχος που αλύγιστο ορμάει 
στα πεδία των τίμιων μαχών, 
μ' αρχηγούς Σαμαρινιώτη, τον Σαράφη και τον Άρη, 
που είν' οι μάνες του Λαϊκού Στρατού.
Δίχως τανκς, αεροπλάνα, μόνο μ' όλμους, πολυβόλα 
και ψυχή σαν του Λαϊκού Στρατού, 
με καθοδήγηση λαμπρή του αρχηγού μας του Σαράφη, 
ξεψυχά ο αγκυλωτός του φασισμού.
Να η ώρα, που μας ήρθε και σαν θύελλα ξεσπάει 
στον αγώνα η παγκόσμια εργατιά, 
μια φωνή που αντηχεί στον αέρα, πέρα ως πέρα: 
"Μ' επανάσταση θα διώξουμε τη σκλαβιά".
Κι ο αέρας σαν μουγκρίζει, τη σημαία κυματίζει, 
τη βαμμένη μέσ' στο αίμα του λαού, 
κατακόκκινη τη νίκη μας αγγέλει μ' ένα 'ζήτω', 
μ' ένα 'ζήτω', γύρω - γύρω, από παντού". 
Σημειώσεις:
1. Το αντάρτικο αυτό τραγούδι εξυμνεί τους αρχηγούς του Γενικού Στρατηγείου του ΕΛΑΣ, που ιδρύθηκε στις 2 του Μάη 1943 και εφάρμοσε ένα πρόγραμμα βασικής στρατιωτικής εκπαίδευσης, στελεχώνοντας τον ΕΛΑΣ με έμπειρους αξιωματικούς του αστικού στρατού, καθώς και με αντάρτες μαχητές. 
2. Οι αρχηγοί του ΕΛΑΣ που εξυμνούνται είναι ο Στέφανος Σαράφης (ο στρατιωτικός διοικητής του ΕΛΑΣ), ο Άρης Βελουχιώτης (ο πρωτοκαπετάνιος του ΕΛΑΣ) και ο Ανδρέας Τζίμας-Σαμαρινιώτης (ο αντιπρόσωπος του ΕΑΜ στον ΕΛΑΣ και πολιτικός καθοδηγητής του). 
3. Το τραγούδι παραμένει ανέκδοτο ακόμα. 

Εδώ μία ηχογράφηση αργότερα 
----------------------------------------------------------------------------
Σχετική εικόνα
ΔΙΧΩΣ ΤΑΝΚΣ, ΑΕΡΟΠΛΑΝΑ [Μ. ΧΙΩΤΗ] (1941 - 44)
"Δίχως τανκς, αεροπλάνα, 
μόνο φλόγα για Ελλάδα, 
ούτε αφεντικά και θρόνους, 
με δόξα από προγόνους.
Με ψυχή αρματωμένοι, 
στον αγώνα αδελφωμένοι, 
ένας πόθος, μια λαχτάρα: 
νίκη, λευτεριά, Ελλάδα". 

Σημειώσεις:
1. Το τραγούδι αυτό, που είναι αγραμμοφώνητο, ο νεαρός τότε Μ. Χιώτης το τραγουδούσε κρυφά, σε φίλους του αντιστασιακούς. 
2. Αποτελεί ένα καλό δείγμα για το πώς το Ρεμπέτικο Τραγούδι επηρεάστηκε από το Αντάρτικο. 
3. Μας βοηθά να καταλάβουμε την ιδεολογία του Χιώτη, τα συναισθήματά του και τους δεσμούς που είχε με την Αντίσταση. Είναι ανέκδοτο.
----------------------------------------------------------------------------
ΜΠΛΕ ΚΑΙ ΑΣΠΡΟ [ΤΟΛΗ ΧΑΡΜΑ] (Ντούο Χάρμα) (1947, COLUMBIA DG 6650).
"Τα γαλανά ματάκια σου, τα άσπρα σου χεράκια, 
τα βλέπω αγαπούλα μου και μου 'ρχονται μεράκια.
Άσπρα χέρια και μπλε μάτια, 
κάνουν τις καρδιές κομμάτια.
Δεν θέλω ροζ να μου φοράς και πράσινα και μαύρα, 
τα μπλε και άσπρα φόρεσε που 'ναι φωτιά και λαύρα.
Μπλε φουστάνι κι άσπρη ζώνη, 
την καρδιά μου μαραζώνει".

Σημειώσεις:
1. Το τραγούδι γράφτηκε από τον Τόλη Χάρμα ή Χαρμαντά αμέσως μετά το τέλος του πολέμου και τη νίκη των συμμάχων (γύρω στο '44 ή αρχές '45). Είναι και το πρώτο του στη δισκογραφία. 
2. Αν και εν πρώτοις φαίνεται ερωτικό, παραπέμπει σαφώς στα χρώματα της Ελληνικής σημαίας, μέσα στο γενικότερο μεταπολεμικό κλίμα ενθουσιασμού (που δυστυχώς όμως δεν κράτησε πολύ, αφού σύντομα ακολούθησε ο Εμφύλιος Πόλεμος).

----------------------------------------------------------------------------

Σχετική εικόνα 

ΕΝΑΣ ΛΕΒΕΝΤΗΣ ΧΑΘΗΚΕ ΠΟΥ ΤΟΝ ΕΛΕΓΑΝ ΑΡΗ  [Μάθεσης στίχοι-Γενίτσαρης μουσική].

Γράφτηκε λίγο μετά που σκοτώθηκε ο Άρης Βελουχιώτης (1945)


Αντιλαλούνε τα βουνά

κλαίνε τα κλαψοπούλια
ο Βελουχιώτης χάθηκε
ψηλά σε μια ραχούλα.

Τι έχεις κλαψοπούλι μου
κι όλο πικρά φωνάζεις;
Για πες μου ποιος σε πλήγωσε
και βαριαναστενάζεις;

Μαράθηκαν τα λούλουδα
έσβησε το φεγγάρι
ένας λεβέντης χάθηκε
που τόνε λέγαν Άρη.

Κείνος δε θέλει κλάματα
δε θέλει μοιρολόγια
θέλει αγώνες και χαρές
αρματωσιές και βόλια

1. Στην αρχή ο Μάθεσης το έδωσε στον Χιώτη που αυτός έντυσε αυτούς τους στίχους με μια μελωδία σε ρυθμό χασαποσέρβικο. Το τραγούδι απαγορεύτηκε από τη λογοκρισία δεν κυκλοφόρησε ποτέ σε δίσκο, δεν έγινε γνωστό και δεν τραγουδήθηκε από τον κόσμο. Στη συνέχεια ο Νίκος Μάθεσης έδωσε σε έναν άλλον ρεμπέτη, τον Μιχάλη Γενίτσαρη τους στίχους που τους έφτιαξε ένα όμορφο ζεϊμπέκικο τραγούδι, το οποίο ηχογραφήθηκε για πρώτη φορά το 1980, με ερμηνευτή τον Γιώργο Νταλάρα και με τον τίτλο "Ένας λεβέντης έσβησε" (περιλαμβάνεται στο δίσκο "Ρεμπέτικα της Κατοχής"με κάποιες αλλαγές στους στίχους.

2. Λέει ο Μάθεσης: Λίγο μετά που σκοτώθηκε ο Άρης Βελουχιώτης το ’γραψα. Είχε τρία τετράστιχα και όχι τέσσερα, έβαλε ένα τετράστιχο ακόμα ο Μανώλης, το τελευταίο, κι άλλαξε το "νεκροπούλι" που είχα εγώ και το ’κανε "κλαψοπούλι". Ο Άρης, ήτανε φίνος άντρας, μάγκας κι αγωνιστής και Έλληνας. Κατάλαβες;
3. Εδώ μία μεταγενέστερη ηχογράφηση με τη φωνή του Μιχάλη Γενίτσαρη οι στίχοι ακούγονται χωρίς παραλλαγές, όπως ακριβώς γράφτηκαν από τους δημιουργούς του. Το τραγούδι εδώ έχει τίτλο "Ένας λεβέντης χάθηκε"






----------------------------------------------------------------------------

 πηγές :pluton, Ποιμενικός αυλός, YouTube.